“Grandola, Vila Morena” Γκραντόλα μελαμψή πόλη!
Πορτογαλία 24 Απριλίου 1974 – Η επανάσταση των γαρυφάλλων
Της Δέσποινας Μακρινού
Ένας πρωτότυπος τρόπος Επανάστασης. Μιά παραδειγματική μέθοδος διεκδίκησης, της ισορροπίας και της ευταξίας. Μιά κόκκινη ανατροπή, βαμμένη απο το χρώμα του ίσως πιο ευγενικού λουλουδιού της γής. Του γαφυφάλλου.
Μιά Επανάσταση, που προέκυψε μετά απο μισό αιώνα αιματηρών επιχειρήσεων, δουλείας και ανισονομίας.
Πορτογαλία 24 Απριλίου 1974. Η δικτατορία του Σαλαζάρ και του διαδόχου του Μαρσέλο Καετάνο, καταρρέει απο το πλήθος χιλιάδων κόκκινων γαρυφάλλων στις κεντρικές πλατείες της χώρας.
Στρατιώτες και πολίτες ενωμένοι φώναξαν “Αντίο για πάντα” ( Αdeus siempre) και οι κάννες των όπλων τους στολίστηκαν με γαρύφαλλα.
Το σύνθημα δόθηκε απο τον μουσικό παραγωγό Ζοζέ Αφόνσο με τη μετάδοση του απαγορευμένου έως τότε τραγουδιού “Grandola, Vila Morena” (Γκραντόλα, μελαμψή πόλη). Πιθανόν απο το χρώμα των κατοίκων της μικρής πόλης Γκραντόλα.
Το κίνημα οργανώθηκε απο τους μεσαίους και χαμηλόβαθμους αξιωματικούς του στρατού και ενισχύθηκε απο το πλήθος χιλιάδων πολιτών, που αγνοώντας την απαγόρευση, κατέκλεισαν τους δρόμους και τις πλατείες.
Η Επανάσταση των γαρυφάλλων, αποκατέστησε τη Δημοκρατία στη χώρα, αποαποικιοποίησε τις πορτογαλικές κατακτήσεις στην Αφρική (Αγκόλα, Μοζαμβίκη και αλλού) και εξασφάλισε αναίμακτα μιά Δημοκρατία, που απο το πραξικόπημα του 1929 βρισκόταν στο “ψυγείο”.
Επικεφαλής του κινήματος των στρατιωτικών τέθηκε ο ταγματάρχης Οτέλιο Σαράιβα ντε Καρβάλιο, ο οποίος αν και διεκδίκησε μετέπειτα αρκετές φορές την πρωθυπουργία, ποτέ δεν τα κατάφερε.
Κατηγορήθηκε για συμμετοχή σε τρομοκρατική οργάνωση και εξέτισε ποινή φυλάκισης πέντε ετών, χωρίς ποτέ να αποδεχθεί τις κατηγορίες. Τελικά επι πρωθυπουργίας Μάριο Σοάρες κατάφερε και εξασφάλισε αμνηστία.
Ο ίδιος σύμφωνα με δηλώσεις του υποστήριζε “Περισσότερο παρά ποτέ σκοπός της ζωής μου είναι η καλυτέρευση των συνθηκών των παραμελημένων και αδικημένων στη ζούγκλα, που εξακολουθεί να είναι η κοινωνική μας ζωή, όχι μονάχα εδώ στην Πορτογαλία, τον Τρίτο Κόσμο, αλλά λίγο πολύ και παντού. Ίσως μέρος των νέων σήμερα να βρίσκουν όλα αυτά «ρομαντικά», «ουτοπιστικά» και ακόμη περισσότερο τα νέα στρώματα των μικρο-αστών που τόσο άπληστα έλκονται από το χρήμα και την εξουσία και που δίδουν τώρα τον τόνο στις δυτικές χώρες»
Ο Οτέλο ντε Καρβαλιο πέθανε στις 26 Ιουλίου του 2021.
Η Επανάσταση των γαρυφάλλων, έμεινε στην ιστορία ως ένα απο τα σημαντικότερα πολιτικά γεγονότα του 20ου αιώνα, καταθέτοντας έναν άλλο τρόπο προσέγγισης της ανατροπής και αποδεικνύοντας ότι ο φασισμός είναι ευάλωτος όταν υπάρχει συλλογική καταδίκη και συμμετοχή.
Το μισητό πρόσωπο του φασισμού, σκιάζεται απο το χαμογελαστό πρόσωπο του κοριτσιού στην αφίσα, που τοποθετεί χαμογελαστό ένα γαρύφαλλο στην κάννη ενός όπλου.
